Overgang & Werk & Geld
Minder kunnen werken door de overgang
Kort antwoord
De overgang kan je arbeidscapaciteit tijdelijk verminderen door vermoeidheid, concentratieproblemen en emotionele belasting. Dat heeft directe gevolgen voor je inkomen, zeker als je ZZP’er bent of parttime werkt. Maar er zijn concrete stappen die je kunt nemen om financieel stabiel te blijven.
Je merkt dat je minder aankan dan voorheen. Een volle werkweek voelt zwaarder. Concentreren kost meer moeite. En aan het einde van de dag ben je leeg, niet een beetje moe, maar echt uitgeput. De overgang raakt niet alleen je lichaam. Ze raakt ook je werk. En daarmee je inkomen.
Dat is een onderwerp waar weinig vrouwen openlijk over praten, maar waar heel veel vrouwen mee worstelen. Want hoe zorg je dat je financieel stabiel blijft in een fase waarin je lichaam andere eisen stelt?
Wat de overgang met je werkvermogen doet
De overgang is geen ziekte. Maar de klachten kunnen wel je werkvermogen beïnvloeden, soms ingrijpend. Uit onderzoek blijkt dat één op de drie vrouwen aangeeft dat overgangsklachten impact heeft op haar werk.
De meest voorkomende klachten die werk beïnvloeden:
- Vermoeidheid — je accu raakt sneller leeg en laadt langzamer op
- Concentratieproblemen — ook wel “brain fog” genoemd, het gevoel dat denken meer moeite kost
- Slaaptekort — door opvliegers en nachtzweten kom je minder uitgerust op het werk
- Stemmingswisselingen — meer prikkelbaarheid of emotionaliteit op momenten dat je dat niet wilt
- Verminderd zelfvertrouwen — twijfel aan jezelf terwijl je juist op je ervaring zou moeten varen
“De overgang vraagt je lichaam om meer rust, precies op het moment dat je carrière en verantwoordelijkheden op hun hoogtepunt zijn.”
Wat dit financieel betekent
Minder werken of minder productief zijn heeft directe financiële gevolgen. Hoe groot die zijn hangt af van jouw situatie.
Als je in loondienst werkt
Bij ziekteverzuim heb je in Nederland recht op doorbetaling van loon, in de meeste gevallen 70% tot 100% van je salaris gedurende twee jaar. Maar lang niet alle vrouwen melden zich ziek. Velen gaan door, leveren in op kwaliteit of nemen verlof op. Dat kost op de lange termijn meer dan het oplevert.
Als je ZZP’er bent
Als zelfstandige is de situatie kwetsbaarder. Werk je minder, dan verdien je minder, zo simpel is het. Heb je geen arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV), dan vang je dat verlies volledig zelf op. Juist voor ZZP’ers is het dus cruciaal om een financieel vangnet te hebben.
Wist je dit?
- De gemiddelde leeftijd waarop vrouwen in de overgang komen is 51 jaar
- Dat is precies de leeftijd waarop veel vrouwen op het hoogtepunt van hun carrière zitten
- De overgang duurt gemiddeld 4 tot 8 jaar, een lange periode om financieel improviserend door te navigeren
- Vrouwen die parttime werken bouwen minder pensioen op, de overgang kan die kloof verder vergroten
Wat kun je concreet doen?
1. Breng je financiële situatie in kaart
Weet wat er binnenkomt en wat er uitgaat. Niet als straf, maar als houvast. Als je weet hoeveel je minimaal nodig hebt per maand, weet je ook hoeveel speelruimte je hebt als je tijdelijk minder werkt. Een simpel overzicht in Excel is al genoeg om rust te voelen.
2. Controleer je arbeidsongeschiktheidsdekking
Ben je in loondienst? Vraag bij HR na wat er geldt bij langdurig verzuim. Ben je ZZP’er? Bekijk of je een AOV hebt en wat de wachttijd en dekking is. Heb je geen AOV, dan is dit het moment om dat te regelen, het wordt moeilijker te verzekeren naarmate klachten toenemen.
3. Bespreek het met je werkgever
Dat voelt misschien kwetsbaar, maar steeds meer werkgevers hebben beleid rondom de overgang. Denk aan aangepaste werktijden, thuiswerken of een tijdelijke aanpassing van taken. Je hoeft niet alles te vertellen. Een open gesprek over “ik heb tijdelijk meer ruimte nodig” is vaak al genoeg.
4. Bouw een financieel buffer op
Een buffer van drie tot zes maanden vaste lasten geeft enorme rust. Niet alleen financieel, ook emotioneel. Als je weet dat je even minder kunt werken zonder direct in de problemen te komen, verdwijnt een grote bron van stress.
5. Kijk naar je pensioenopbouw
Veel vrouwen ontdekken pas laat dat ze een pensioenachterstand hebben, door parttime werken, zorgtaken of onderbrekingen in hun carrière. De overgang is een goed moment om dit te checken via mijnpensioenoverzicht.nl en waar nodig bij te sturen.
Het is geen zwakte, het is planning
Nadenken over geld tijdens de overgang voelt voor veel vrouwen ongemakkelijk. Alsof je toegeeft dat het niet goed gaat. Maar het tegendeel is waar. Vooruitdenken is de sterkste financiële move die je kunt maken.
Je lichaam verandert. Je behoeften veranderen. Je financiële strategie mag meeveranderen.
“Goed voor jezelf zorgen is ook goed voor je financiën zorgen. De twee zijn niet los van elkaar te zien.”
Veelgestelde vragen
Ja. Overgangsklachten kunnen een geldige reden zijn voor ziekteverzuim als ze je arbeidsvermogen beperken. Je hoeft je diagnose niet te delen met je werkgever, alleen dat je arbeidsongeschikt bent. De bedrijfsarts beoordeelt je situatie vertrouwelijk.
In loondienst heb je bij ziekte recht op loondoorbetaling, meestal 70% tot 100% gedurende maximaal twee jaar. Als ZZP’er ben je afhankelijk van een AOV of eigen reserves. Werk je vrijwillig minder uren, dan daalt je inkomen evenredig mee.
Indirect wel. Als je door overgangsklachten minder werkt of eerder stopt, bouw je minder pensioen op. Vrouwen die parttime werken hebben vaak al een pensioenachterstand. Check je opgebouwde pensioen via mijnpensioenoverzicht.nl en bespreek eventuele maatregelen met een financieel adviseur.
Nee, dat ben je niet verplicht. Je kunt ook algemeen aangeven dat je tijdelijk minder belastbaar bent en aanpassingen nodig hebt. Steeds meer bedrijven hebben menopauzebeleid, het loont om te informeren wat er bij jouw werkgever mogelijk is.
De overgang duurt gemiddeld 4 tot 8 jaar, maar de intensiteit wisselt per fase. De meeste vrouwen ervaren de zwaarste klachten in de perimenopauze. Na de menopauze stabiliseren de hormonen en nemen klachten bij de meeste vrouwen geleidelijk af.
Een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) keert een inkomen uit als je door ziekte of klachten niet kunt werken. Als ZZP’er heb je geen werkgever die je doorbetaalt, een AOV is dan je vangnet. Heb je die nog niet, regel het dan nu. Wacht je te lang, dan kunnen bestaande klachten worden uitgesloten van dekking.
Meer grip op geld tijdens de overgang?
Meld je aan voor de Bloomiva nieuwsbrief en ontvang praktische tips over overgang, werk en financiën rechtstreeks in je inbox.